Home Contact Home Inline
Andries Terwiel
militair, zakenman, vertaler

* 1 april 1871
† 13 maart 1912

Andries Terwiel werd als oudste van twee broers geboren in Vlissingen. Zijn ouders waren Johannes Andreas Terwiel en Elizabeth Petronella Wanrooy.
Over zijn jeugd is niets bekend. Na een militaire opleiding vertrekt hij naar Nederlands Indië waar hij op Atjeh als officier van het KNIL dient aan het hoofd van een afdeling van de Koloniale Reserve. Waarschijnlijk heeft hij in Indië de theosofie leren kennen.
In 1895 trouwt hij in Kampen met Geertruida Bruins. Zij krijgen tussen 1896 en 1906 vier kinderen, waarvan de oudsten nog in Indië geboren worden.  In 1902 wordt hij lid van de Theosofische Vereniging.
Na zijn terugkeer vestigt hij zich in Kampen waar hij een tijdlang docent aan de Hogere Krijgsschool is. Daarnaast is hij actief in de Theosofische Loge in Zwolle, waarheen hij in 1909 ook verhuist. Hij werd daar directeur van de Eerste Onderlinge Aannemers Verzekerings Maatschappij. In 1910 krijgt hij eervol ontslag uit het leger.

De grote betekenis van Terwiel voor de ontwikkeling van de theosofie en vervolgens de antroposofie is gelegen in zijn noeste vertaalwerk. Na Gedachtevormen van Annie Besant en Charles Leadbeater (1905) en De Geheime Leer van H.P. Blavatsky (1907-1908) vertaalde hij een aantal hoofdwerken van Rudolf Steiner. Dat waren Theosofie (1909), Het occultisme in grote trekken (Geheimwissenschaft) (1910), Het Christendom als mystieke vervulling en de mysteriën der oudheid (1911) en tenslotte het opstel Herbelichaming en karma, noodzakelijke voorstellingen uit het standpunt der hedendaagsche natuurwetenschap (1912).


Terwiel moet in dit verband regelmatig contact hebben gehad met Rudolf Steiner. Wanneer hij kon bezocht hij voordrachten in Duitsland. Het enige wat licht werpt op hun relatie is een bewaard gebleven brief van Rudolf Steiner van 3 februari 1912. Deze luidt als volgt:
"Mijn beste,
alleen het feit dat ik zo buitengewoon druk bezet ben, is er de oorzaak van geweest dat ik u niet al veel eerder ook door middel van een brief heb kunnen zeggen, hoezeer ik er naar streef u in de geest nabij te zijn en u in mijn gedachten te hebben. Bij iemand die mij zo nabij is gekomen als u dat bent, blijft alles in de relatie die zich ontwikkeld heeft bestaan, ook wanneer een ongunstig karma het langere tijd onmogelijk maakt elkaar te zien. En wanneer u weer deel zult kunnen uitmaken van de groep gewaardeerde Nederlanders die onze theosofische bijeenkomsten hier bezoeken, dan zult u ook fysiek kunnen waarnemen wat ik u van harte vraag van mij te willen geloven: dat u met mij verbonden bent. Ook op dit moment moet ik het beknopt houden, want ik sta op het punt te vertrekken, maar liever zeg ik het kort dan het weer uit te stellen: dat ik bij u en bij het goede streven van uw ziel ben, en dat ik u de hartelijkste wensen toezend vanuit mijn ganse innerlijk,
uw dr. Rudolf Steiner."

Korte tijd later, op 13 maart, overleed Andries Terwiel. Zijn weduwe ontving op 15 maart een telegram: "Herzlich teilnehmende Gedanken weilen in diesen Tagen bei Ihnen - Steiner".
Herman Boswijk

(Het origineel van bovenstaande brief en telegram bevinden zich in het archief van de Theosofische Vereniging te Amsterdam. De vertaling van de brief komt uit: Rudolf Steiner: Brieven. - Zeist, 2006)

© Tekst en afbeeldingen: Forschungsstelle Kulturimpuls, Dornach en Antroposofische Vereniging in Nederland


printversie
Daan van Bemmelen
Dieter Brüll
Thon Degenaar
Madeleine van Deventer
Max Gümbel-Seiling
Pieter de Haan
Jacoba van Heemskerck
Mathieu Laffrée
Joseph van Leer
Henriëtte Moulijn-Haitsma Mulier
Max Stibbe
Marie Tak van Poortvliet
Andries Terwiel
Elisabeth Vreede
Ita Wegman
Henri Zagwijn
Willem Zeylmans van Emmichoven